- 77
minus ab invicem diversis, comparare licet, quamvis haec nostra choroidea cum scierotica in fundo tantum connata sit et in circuli ciliaris subfusci ambitu nullibi ipsi cohaereat. Superficies autem choroideae interna, pigmento atro purpureo quamplurimo obducta, in coronam ciliarem latam, laevem, nigrescentem transit, quae processuum ciliarium loco septum transversum *) efformat quasi integrum, pone atrum, radiatum, crassum, arcte cingens lentem, quippe ei in sulco peculiari profundo circumcirca firmiter insertum.
Iris per corneam pellucens, in universum choroideae simillima, ante e rubro - argentea, pone nigra, coriacea, pupillam habet subreniformem, pro parte ab operculo 9 ) bilobo e margine superiori pendente, operculo rajae supra descripta analogo, clausam.
Nervus opticus e cerebri latere ortus, brevissimus statim dilatatur in corpus vel ganglion percrassum, reniforme, scleroticam inter et choroideam positum, substantia albidiore, molli, grumosa forsan glandulosa involutum, cerebrum ipsum magnitudine superans.
Ex hoc ganglio fibrae permultae, tenerrimae, albissimae undique oriuntur, quae se invicem decussantes atque choroideae laminam externam in fundo oculi subeuntes, planiusculi fiunt, membranamque fibrosam propriam constituunt, ad iridem usque fere extensam, muco intus obductam pro retina habendam *).
Lens crystallina e duobus hemisphaeriis aeque convexis constat *), sulco profundo, cui septum transversum coronae ciliaris firmiter inhaeret, ab invicem separatis. Pars lentis anterior posteriori minor e pupilla prominet corneaeque accumbit. In hemisphaerii posterioris centro appendicem rubicundam, fibrosam, 1 versus choroideam tendentem, lenti firmiter adhaerentem saepius repetii, analogam forsan campanulae Halleri in piscium oculis.
Humor aquosus viscidus in capsula oculi contentus, totum bulbum lubricans, non solum lentem, iridem et corneam, sed etiam choroideam
*) Carus Zootomie Tab. IV. fig. V. et VI. coronam ciliarem sepiae octopodiae exhibent.
g) Swammerdam 1. c. Tab. LII. fig. III.
j) Swammerdam 1. c. Tab. LII. fig. II. et Scarpa 1. c. fig. VIL has fibras pro nerveis habuerunt; Tieesius autem (über Gehirn und Nervensystem des Tintenwurms in Isenflamm et Piosenmüller Beyträgen zur Zergliederungskunst B. I. p. 254.) pro aponeurotico -tendinosis, e nervi optici vagina ortis contractilitate praeditis motionibus bulbi inservientibus declaravit. Earum insertionem in bulbum delineavit Carus Zootomie Tab. IV. fig. IX.
a ) Swammerdam 1. c. Tab. LII. fig. IV. et Carus 1. c. Tab. IV. fig. VIII. lentes sepiarum exhibent.
O ft
%