Anatis Cygni oculus.
Oculus cygni feri 4 ) gallinae oculum magnitudine aequans, ratione ad corpus habita uti in plerisque. avibus, aquatilibus s ) perparvus et ante admodum, depressus, ita ut axis diametro transversae tertia parte brevior evadat.
Sclerotices lamina externa fibrosa ab interna cartilaginea distincta, an- nulus osseus angustus, planus, quindecim lamellulis osseis crassiusculis imbricatis constructus 6 )$ sclerotices margo anterior supra corneae marginem paululum externe procedens. Cornea rotunda, parum prominens, complanata, tenuis. Choroidea crassiuscula, pigmento nigro intenso obducta, corona ciliaris admodum plana, processus ciliares breves, apicibus subacutis lenti accumbunt. Iris paulum convexa, pupilla rotunda. Nervus opticus satis crassus, duriusculus, aliter ac in avibus plerisque oculo a latere externo recte, non oblique accedens, complanatus externe quoque inseritur 7 ).
Pecten trapezeon refert undecim plicis conspicuum, plica infima longissima, suprema brevissima. Margo pectinis anterior subacuta lentem tangit eique adhaeret. Retina ampla, firmior sub pectine e nervo procedens.
Lens magna, admodum globosa, ante tamen paulo minus quam pone convexa, corneae proxima est, quare liumoris aquei perparum tantum, ut in plerisque oculis aquatilium animalium reperies.
4) Collin’s System of anatomy Vol. II. cygni non modo sed aliarum quoque avium capita aperta exhibuit, ita ut capitis eorum magnitudinem cum oculorum mole optime comparare poteris.
5) Inter omnes aves aquatiles minimos oculos habere observavit III. Tiedemann; Zoologie. B. II. §. 41.
6) Albers Beyträge zur Anatomie und Physiologie der Thiere p. 95. Annulos osseos ex oculis cygni et 37 aliarum avium desumtos summa diligentia descripsit.
id est pulehrioculos Cygnos vocat Lycoihiron in Cassandra, quod Sca- liger caesios vertit, cum tamen non caesii sint. Thom. BArtholini diss. de Cygni anatome ejusque cantu, edita a Case. Bartholino 1668.
7) Haller El. Phys. L. XVI. Sect. II. §. 5. observat: “Medulla nervi optici durissima in nonnullis animalibus ut in aquaticis avibus”. — Cygni quoque nervi cerebrales e. g. paris tertii, quarti, quinti, ab originibus in cerebro versus fines periphericas, manifestissime latescunt et crassiores evadunt, quod minus distincte saltem in avibus terrestribus obvium.