54

D I $C U R Jtl S XI

1 A n t a efl au thorum in fcribendo diverfitas,ut ferb inquifitores veritatisdeartisfine inveniendo defperent. Cum enimperfe allegoricifermoncsfintcaptu difficiles Se multorum errorum cau- fie,tum inprimis,fi vocabula rebiis diverfis eadem St iifdem diverfa applicfcntur.Exquibusfi^ulsfeextricare velit,oportet euautdivi- ni ede ingenii,ut peifpicht fub tantis tenebris latentem veritatem, aut laboris 8t fudiptu^ inexhaufK,utexpenatur, quid verum,quid nonfit.At phiiofophi unum abfque alio nonfufficere dicunt, inge­nium acutum abfq, manuum labore,aufchuncabfqjillo,utnecthec- riamabfquepraxrSt vice verfa. Nemo enim adeo diferetiintei- leduseft,ut centies mille ambages,errores,ad vocem faifitates,di­verticula St ambiguitates declinet St in vera Naturcefemitaperii- ftatiUnde dicunt Philofi Qui nohdumerravit,nondumincepit,6c errores elfiemagifiros eorum quas fieri debeant aut non. Itaiidem inculcant, quod quis totam vitam diftillando St redi/fiilando confumerepoffit,etiamfi mille annos viveret, antequam per folam JExperimentationem ad veritatem perveniret.Quodabfqueftudio St legione authorum parum proficiatur,Corredor fatuoru innuit, cum dicit:Studium amovet ignoratiam St reducithumanuminge- nium ad veram cognitionem St ad cujuflibet rei fcientiam Ergoin- p rimis eft neceftarium per ftudium hujus fiiavis operis fcientiam acquirere 6t per phyfica dida ingenium acuere,cum in ipfis fit co­gnitio veritatis.Siergo laborantesftudiurn no defpexerint,frudum

mde perveniente dulciter deguftabunt. Qui autem ftudere abhor­ruerint St tamen laborare voluerint, videant,an ars ipfius natura fit imitatio, quam ars ipfius emendare cupit.Quoniam impoffibne efteifecreta Philofophorum ad^erfedum finem praeparate. De his fapientes dicunt,quod ii tranfeant adpradicamficutafinusad fcenum,nefcientes ad quid roftrumporrigant,mfi in quantum fen- fus exteriores fine intelleduper vifum St guftum ad pabulum ad- ducit.Haec ille. Verum ne quis nimio ftudio, quod mare eft inex- hauftum St immenfie profunditatis, fe maceret, omnemque lite- ram?etum cum multis aliis concordantem,in adum ducere cone-

. tuc